Bel Ağrısı Hastalık Habercisi

Memorial Antalya Hastanesi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bölümü’den Uz. Dr. Feride Ekimler Süslü bel ağrısı ile ilgili bilgi verdi.

Bel ağrısı nüfusun %75-85’ini yaşamlarının herhangi bir döneminde etkileyen önemli bir sağlık sorunudur. Dünyada ağrı nedeni olarak baş ağrısından sonra ikinci sıklıkta görülmektedir.

Bel ağrısı en çok 35-45 yaşları arasında görülür. Bu yaşlarda kadın ve erkekte eşit oranda ortaya çıkar. 60 yaşın üzerinde kadınlarda bel ağrısı görülme sıklığı artmaktadır.

Aşırı kilo alımı, gebelik, uzun süre ayakta durmayı gerektiren durumlar, uzun süre yüksek topuklu ayakkabı giyimi ve her iki bacakta uzunluk farkı, bel ağrısına neden olmaktadır. Uzun yol sürücüleri, titreşimli toprak burgu makinesi kullananlar, aşırı ağır yük kaldıranlar, uzun süre tabure ve sandalyede oturmayı gerektiren meslek grubu çalışanları bel ağrısı tehdidi ile karşı karşıyadır.

Bel ağrısı hangi nedenlerle ortaya çıkar?

  • Doğumsal anomaliler
  • Travmatik nedenler ( omurga kırıkları ya da kayması)
  • Bel zorlanması, postür bozuklukları, bel fıtığı
  • Bel Omurgasının kireçlenmesine bağlı bel ağrıları
  • Tüberküloz, brusella gibi hastalıkların bel omurgasını tutması
  • Osteoporoz, kemik yumuşaması
  • Kanserler ( başka bir yerden yayılmış ya da omurganın kendisinden kaynaklanan)
  • Mide, karaciğer, böbrek gibi organ rahatsızlıklarının bel bölgesine yayılmasına bağlı bel ağrısı
  • Psikojenik bel ağrısı
  • Başarısız bel cerrahisi (başarısız bel ameliyatları sonrası oluşan ve uzun süre devam eden şiddetli bel veya bacak ağrısı).

Mekanik Bel Ağrısı Fiziksel aktivite ile şiddetlenen ve istirahatla hafifleyen bel ağrılarıdır. Sıklıkla belin kaslarının, bağlarının ve eklemlerinin hasarlanması sonucu oluşur. Öne eğilme, uzun süre ayakta durma, yürüme gibi günlük aktivitelerle ağrının şiddeti artabilir.

Mekanik olmayan Bel Ağrısı: Dinlenme sırasında artan hareketle azalan bel ağrısıdır.

Kanserin Eşlik Ettiği Bel Ağrısı: Hem istirahatta hem de hareketle olan bel ağrısıdır.

Kas Zorlanması (Lomber Strain):  Kötü duruş veya belin zorlanması sonucu bel ağrısı ile birlikte hareket kısıtlılığı oluşmasıdır. Ağrı bacağa yayılmaz. Genellikle en fazla 2 hafta içerisinde iyileşir.

Bel Omurunun Kireçlenmesi (Lomber Spondiloz):  Bel omurgasını meydana getiren yapıların dejeneratif değişiklikleriyle ortaya çıkan klinik tabloya denir. Belde kireçlenme daha çok orta ve ileri yaşlarda görülür. Her iki cinste de görülür. Hastalığın şiddetine, kireçlenen bölgenin yerine göre bulgu ve belirti verir. Bel ağrıları, bel tutukluğu, bel hareketlerinde sertlik ve kısıtlılık olabilir.

Bel Fıtığı (Lomber Disk Hernisi ): Bel ağrısına yol açan en önemli nedenlerden biri olan bel fıtığı, özellikle çalışan, genç ve orta yaştaki insanların problemidir. Bel omurları arasında  bulunan materyalinin çeşitli derecelerde dışarı taşması ve bunun sonucu olarak sinir kökünü sıkıştırması ile ortaya çıkan bel ve bacak ağrısı ile karakterize klinik tablodur. Bel ağrılarının sadece %5’i bel fıtığına bağlıdır. Bel fıtığı genellikle 30-40 yaşları arasında görülür. 20 yaşından önce çok nadirdir. En sık nedeni ani öne eğilme sırasındaki belin zorlanmasıdır.

Klinik olarak hastaların en önemli yakınması lokalize bel ağrısıdır. Yavaş yavaş gelişen yaygın, batıcı, hareketle artan, istirahatla azalan, belde ve etkilenen sinir kökünün anatomik dağılımına uygun olarak bacağa yayılan bir ağrıdır. Öne eğilme veya arkaya dönme gibi ters bir hareket sonrası ani olarak başlayabilir; en küçük bir hareketle şiddetlenip, kilitlenme veya bel tutulmasına yol açar. Ağrı oturmakla, ayakta durmakla, öksürmekle, ıkınmakla, araba kullanmakla artar. İleri evre bel fıtığında bel ağrısı azalır, bastığı sinir köküne bağlı olarak topuk ağrısı, bacakta uyuşma, karıncalanma, güçsüzlük gibi şikayetler belirgin hale gelir.

Bel fıtığı nasıl tedavi edilir?

Bel fıtığının tedavisi öncelikle konservatif tedavidir. Amaç ağrıyı azaltmak, fonksiyonu artırmak, erken aktivite sağlamak, tekrarları önlemek, hastayı bilgilendirmek ve normal yaşama dönmesini sağlamaktır. Akut bel ağrısında mutlaka yatak istirahatı sağlanmalıdır.

İstirahat süresi 2-3 gündür. Nadiren 7-10 gün istirahat önerilir. Tedaviye ağrı kesiciler, kas gevşeticiler bazen kortizon eklenebilir. Fizik tedavi olarak yüzeysel ısıtıcılar, ve derin ısıtıcılar kullanılır. TENS gibi elektrik akımlarının ağrı kesici etkilerinden yararlanılır. Akut dönemde bel korseleri kullanılabilir. Kas gücünü arttırmak için bel ve karın kaslarını güçlendiren egzersizlerine başlanılmalıdır. Bel ağrılı hastalara verilen egzersizler ağrıyı azatlı;, kasları güçlendirir; omurgaya binen yükü hafifletir. Bel ağrılarının tekrarlamaması için hastanın egzersizlerine devam etmesi ve günlük yaşam aktivitelerini düzenleyen kurallara (bel okulu) uyması gerekmektedir.

Bel fıtığı cerrahi bir hastalık olarak kabul edilmemektedir.Tüm bel fıtığı vakalarının sadece % 5’i cerrahi tedaviye gereksinim duyar.

Bel sağlığı için öneriler

  • Bir ağırlık taşımanız gerekirse, yükü vücudunuza eşit olarak paylaştırdıktan sonra taşıyın.
  • Yerden cismi alırken dizlerinizi kırın ve çömelerek alın, belden eğilmeyin.
  • Yüksek topuklu veya topuksuz ayakkabı giymeyin. Ayakkabılarınızın topuklarının yüksekliği normal, ökçeleri yumuşak olsun.
  • Herhangi bir bel rahatsızlığı geçirdiyseniz jimnastik, golf, tenis, güreş, boks, judo, halter, futbol, basketbol gibi sporlardan uzak durun. Bunların yerine yürüme ya da yüzme gibi sporları tercih edin.
  • Yüksek bir yere bir eşya koyarken ya da alırken ayağınızın altına yükseltici koyun, uzanmayın.
  • Aşırı kilo almaktan kaçının.
  • Otomobil kullanırken koltuk belinizi desteklesin. Uzun yola çıkarken belinizi ince bir yastıkla destekleyin.
  • Omurganın fizyolojik kıvrımlarına uyum gösterebilen ortopedik yatakları tercih edin. Kalça ve dizler hafifçe bükülü, karna çekilmiş olacak şekilde yan pozisyonda yatarak uyumakla bele binen yükü en aza indirirsiniz.
  • Bilgisayarda çalışırken başınız dik, beliniz ve kalçanızın arka kısmı destekli olmalıdır. Ekranı tam karşıdan görebilecek pozisyonda bulunmalı, kollarınız rahat, ön kol ve bilekleriniz aynı çizgi üzerinde yere paralel olmalı. Ayaklarınızı altına bir basamak ile desteklenmelidir.
  • Herhangi bir bel rahatsızlığı geçirmiş ve iyileşmişseniz, uzman doktorunuzun önerdiği egzersizleri aksatmadan yapın. Egzersiz sonrasında şiddetli ve 15 dakikadan fazla süren bir rahatsızlık ortaya çıkarsa mutlaka bir uzman doktora danışın

 

Yayın Tarihi: 4 Ekim 2010


Sağlık Rehberi Etiket Bulutu


Diğer Rehberler

Sağlık Rehberi dışında kurumsal web sitemizde hasta ve ziyaretçilerimizin dikkatine alttaki rehberler de sunulmaktadır.