Koroner Kalp Hastalığında Güvenli, Etkili Ve Kansız Bir Yöntem : EECP

Memorial Hastanesi Kardiyoloji Merkezi EECP Tedavisi Ünitesi Sorumlusu Prof. Dr. Günsel Şurdum Avcı, koroner kalp hastalığında tedavi ve korunma için etkili ve kansız bir yöntem olan Enhanced External Counter Pulsation (EECP) hakkında bilgi verdi. EECP tedavisi koroner kalp hastalarına tedavi ve korunma amacı ile uygulanır. Kalbe yaptığı etkinin yanı sıra birçok organın kanlanmasını sağlayarak önemli bir tedavi işlevi görür. EECP tedavisi, ortaya çıkabilecek komplikasyonları önleyerek ve geciktirerek ömür beklentisini de uzatır.

EECP (Enhanced External Counter Pulsation) yöntemi nedir?

EECP, kolay uygulanan, kansız, ciddi yan etkileri olmayan yararlı bir tedavi yöntemidir. Otuz yıla yaklaşan süredir, Çin’de ucuz fakat çok etkili bir yöntem olması nedeniyle en çok tercih edilen tedavi olup tüm dünyada yaygın olarak kullanılmaktadır. Sadece Amerika’da 1000’i aşkın merkezde bu yöntem uygulanmaktadır. Son yıllarda EECP tedavisinin, damar sertliği diye de bilinen aterosklerozu önleyici etkisinin de anlaşılması, bu yöntemin koroner kalp hastalığının tedavisindeki değerini artırmıştır.

EECP tedavisi nasıl uygulanır?

Sırt üstü yatar durumdaki hastanın belden aşağısına; baldırlar, uyluklar ve kalçalar düzeyinde olmak üzere üç çift, içinde basınçlı hava ile dolarak şişebilen lastik torbalar bulunan sargılar sarılır. Elektrokardiyogram ve EECP aygıtının bilgisayarı yardımı ile bu torbaların, kalp çalışmasının uygun devrelerinde basınçlı hava ile dolması ve boşalması ayarlanır. Günde 1-2 saat olmak üzere ortalama 35 saat uygulanan tedavi sürecinde, çok ağır yakınmaları olmayan hastaların hastanede yatmaları gerekmez. Hastalar, hastaneye gelip tedavilerini olduktan sonra günlük yaşantılarına devam edebilirler. EECP uygulaması sırasında ağrı duyulmaz; hastalar kitap, gazete okuyarak ya da TV seyrederek tedavilerini görürler.

EECP nasıl etki gösterir?

Vücudun belden aşağısına sarılan sargılar içindeki hava torbaları şiştiğinde, bacaklara baskı yaparak, atar ve toplardamarlardaki kanın belden yukarı itilmesini sağlar. Kalp bölgesine yığılan atardamar kanı, kalbi besleyen koroner damarları yüksek bir basınç ve itici bir güçle doldurarak ince uç dallara kadar ilerler. Örneğin dakikada 70 kez atan bir kalpte, bir saatlik bir uygulamada 70x60 kez tekrarlanan ve toplam 35 saat uygulanan EECP tedavisi ile, sürekli olarak yüksek basınçlı kanla doldurulan koroner damarlar genişler. Ve bu damarlar arasındaki bağlantı dalcıkları açılarak yeni küçük kılcal damarlar oluşur. EECP tedavisi ile kalp damarlarında ortaya çıkan bu değişiklikler “doğal bypass”, “kansız damarlandırma” terimleri ile tanımlanmaktadır. EECP uygulaması sırasında toplardamar kanının kalbe dönüşünün artışı, kalp kasılmalarının güçlenmesini sağlar. Torbaların boşalması ile bacaklardaki basınç ortadan kalkar, kalp önündeki yük azalır, kalbin vücuda kan pompalama işi kolaylaşır. EECP’nin tüm bu etkileri, kalbin az kanlanan bölgelerinin daha iyi kanlanmasını; göğüs ağrısı, nefes darlığı ve yorgunluk gibi yakınmaların azalmasını veya kaybolmasını, ilaç kullanımının azalmasını ve iş gücünün artmasını sağlar. Bu da kişinin yaşam kalitesini yükseltir. Ayrıca EECP tedavisi sırasında kan akımının damar iç yüzeyine yaptığı etki, damar sertliğinin oluşumunu önlemektedir. EECP tedavisi bu etkisi ile de, bypass veya balon-stent tedavisi görmüş ya da görmemiş tüm kalp hastalarının koroner damarlarında yeniden daralma ve tıkanmaların oluşmasını, bunlara bağlı yeniden bypass ve balon-stent tedavisi gereğini; kalp krizi, kalp yetersizliği, ani ölüm gibi ciddi olayların ortaya çıkışını önler ya da geciktirir. Haliyle ömür beklentisini de uzatır.

EECP tedavisinin istenmeyen yan etkileri var mıdır ?

EECP yöntemi, konusunda yeterli bilgi birikimi ve deneyimi olan bir doktor tarafından uygulandığında güvenli, yan etkisiz ve risksiz bir tedavidir.

EECP tedavisinin sakıncalı olduğu hastalar var mıdır ?

Ciddi kalp kapak hastalığı; özellikle aort yetersizliği, ana atar damarında ciddi genişleme, bacak toplar damarlarında pıhtı, ciddi kan hastalığı, özellikle pıhtılaşma bozukluğu, bacak derisinde ciddi yara olan hastalar ve hamilelerde sakıncalıdır.

EECP tedavisi ne zaman uygulanır ?

Koroner anjiyo ve balon stent girişimi uygulanmış hastalarda, uygulamanın ardından 1-2 hafta geçtikten sonra; koroner bypass ameliyatı veya başka bir ameliyat geçirmiş hastalarda ise 3 ay geçtikten sonra EECP uygulanabilir. Kalp yetersizliği, hipertansiyon ve aritmisi olan hastaları, EECP uygulamasından önce tıbbi tedavi ile kontrol altına alma gereği vardır.

EECP tedavisi hangi kalp hastalarına ne amaçla uygulanır?

EECP tedavisi koroner kalp hastalarında, hem tedavi amacı ile hem de korunma amacı ile uygulanabilir. Koroner kalp hastalığı oldukça ilerlemiş, önceden bir ya da birkaç kez kalp krizi, balon-stent tedavisi ve/veya bypass ameliyatı geçirmiş; göğüs ağrıları ve diğer yakınmaları, almakta olduğu ilaçlara rağmen devam eden ve koroner damarları başka bir tedavi yapılamayacak durumda olan hastalarda EECP tedavisi uygulandığında iyileşme bulguları görülmektedir. Dolayısı ile başka bir tedavi olanağı olmayan koroner kalp hastalarına EECP tedavisi uygulanır. Koroner kalp hastalığı bulunup herhangi bir yakınması olmayan hastalarda da, korunma amacı ile EECP tedavisinden yararlanılabilir. Bilindiği gibi başarı ile uygulanan balon-stent ve bypass tedavilerinden bir süre sonra, hastalığın doğal seyri olarak, koroner damarlarda yeniden daralma ve tıkanmalar oluşmakta, bunlar kalp krizi ve diğer üzücü olaylara yol açmaktadır. Özellikle koroner damarları ince ve bu damarlar arasındaki bağlantı dalcıkları yetersiz olan hastalar ile şeker hastalığı olanlarda yeniden daralma ve tam tıkanmalar daha sık ve daha kısa sürede görülmektedir. Bu hastalarda yakınmalar ortaya çıkmadan yapılacak EECP tedavisi; kalbin damarlarını genişletici, bağlantı dallarını açıcı, yeni kılcal damar oluşumunu sağlayıcı ve damar sertliğini önleyici etkileri ile yararlı olmaktadır. Koroner kalp hastalığı henüz gelişmemiş fakat ciddi risk faktörleri bulunan ve yakın akrabalarında genç yaşta kalp krizi ve ani ölüm öyküsü olan kimselerde de koruyucu amaçla EECP tedavisinden yararlanılabilir. Göğüs ağrısı olup koroner anjiyografisi normal bulunan kalp hastaları ile hipertansiyonu ilaçlarla kontrol altına alınamayan hastalarda da, EECP tedavisi damar genişletici ve idrar söktürücü etkileri ile yararlı olmaktadır.

EECP tedavisinin diğer organlarda görülen yararlı etkileri nelerdir?

EECP yöntemi organların kan dolaşımını artırmaktadır. Bu etki ile çeşitli organların, kanlanma azalmasına bağlı rahatsızlıkları tedavi edilebilmektedir. Özellikle beyin, göz, kulak ve böbrekte kanlanma azalmasına bağlı gelişen hastalıklarda ve ileri yaştaki erkeklerde görülen ereksiyon kusuruna bağlı cinsel iktidarsızlıkta kullanılmaktadır. EECP tedavisi gören hastalarda, beyin dolaşımındaki düzelmeye bağlı olarak; uykusuzluk, unutkanlık ve konsantrasyon güçlüğü gibi zihinsel fonksiyonların düzelmesinin yanı sıra, ruhsal durum ve depresif halin iyileşmesi, kendilerini daha iyi ve enerjik hissetmeleri gibi psiko-sosyal yönde de olumlu etkiler gözlenmektedir.

30 Nisan 2009

CANLI DESTEK