Doku Tipleme ve İmmünoloji Laboratuvarı

Bölüm Hakkında

Organ Naklinin kaçınılmaz tamamlayıcısı olan Doku Tipleme ve İmmünoloji Laboratuvarı, nakil testlerinin yanı sıra Romatolojik, Hematolojik, Allerjik hastalık, erişkin ve çocuklarda hücresel immün yetmezlik tanılarına yardımcı özel testleri ve Kord Kanı Bankacılığına yönelik analizleriyle farklı alanlarda da hizmetlerini sürdürmektedir.

Organ Nakli Testleri

Doku Grupları: Laboratuarımızın temel hizmet alanı, Organ Nakli konusunda ülkemizin en iddialı özel hastanesinin Nakil öncesi hasta seçimi ve hazırlık testlerini titizlikle gerçekleştirmektedir.

Doku grubu antijenleri, her bireyin anne ve babasından eş ağırlıklı olarak yarı yarıya aldığı tüm çekirdekli hücrelerinde bulunan proteinlerdir. Tek yumurta ikizleri dışında tam olarak aynı doku grubu antijenlerini taşıyan iki bireyin var olma olasılığı çok düşüktür. Doku grubu antijenleri, biyolojik kimliğimizi tanımlar ve parmak izi örneğinde olduğu gibi her bireye ‘özel’dir. Temel görevleri, bağışıklık sistemimizin yanıtlarını sağlamak ve belirlemektir. Bağışıklık sisteminin en önemli özelliklerinden biri, kendine ait ve ait olmayanı tanıyarak savunma sırasında kendine zarar vermemektir. Kendine zarar vermemeyi anlayabilmenin moleküler yolu, doku grubu antijenleriyle sağlanır.

Organ nakillerinde, nakledilen organlarda doku gruplarının uyumlu olmadığı durumda, bağışıklık sistemimiz ‘yabancı’ ya çok güçlü bir şekilde yanıt verir. Hastayı organ nakline sevk eden hastalıktan çok daha ağır, yaşamı tehdit eden bir tabloya neden olabilir. Bu durumu önlemek amacıyla organ nakli öncesi doku grupları incelenir ve uyumlu bireyler arasında seçim yapılır.

Doku antijenleri uyumunun önemi farklı organlar için farklı önceliktedir. Örneğin kornea, kalp, akciğer ve karaciğer nakillerinde doku uyumu hiç önem taşımazken, doku uyumu böbrek nakillerinde önemli, kemik iliği naklinde ise ileri derecede önemlidir.

Panel Reaktif Antikorlar: Hastalık tedavisinin organ nakli ile mümkün olabileceği hastalıklardan biri Böbrek Yetmezliğidir. Böbrek yetmezliği olan hastalarda ikincil bir problem olarak ortaya çıkan kansızlık durumlarında bu hastalara kan verilebilir. Kan transfüzyonu yapılan hastalar farklı doku grubu özellikleri olan insanlardan kan aldıkları için bağışıklık sistemleri bu doku gruplarına karşı antikorlar oluşturur. Anti-HLA antikorları diye de adlandırılan bu antikorlar, böbrek naklinin hemen ardından çok hızlı ve çok gürültülü bağışıklık sistemi reaksiyonlarına yol açıp hasta yaşamını tehdit edebilir. Bu durumu engellemek amacıyla böbrek nakilleri öncesi hasta serumunda doku grubu antijenlerine karşı antikorlar aranır.

Lenfosit Çapraz Uyum Testi: Doku grubu uyumlu vericisi olan, Panel Reaktif Antikoru negatif olan hastalarda, tüm uyuma rağmen alıcı ve verici arasındaki minör uyumsuzluklardan kaynaklanabilecek bağışıklık cevaplarını test etmek amacıyla, verici seçiminden sonra alıcı ve vericinin serum ve hücreleri karşılıklı olarak bir araya getirilir. Böylece, naklin hemen ardından olabilecek ani bir yanıta neden olabilecek bir faktör var mı diye test edilir.

Romatolojik Testler

Otoantikorlar:

Bağışıklık sistemi, infeksiyonlarla mücadele ederken mikropların yanı sıra vücudun kendi yapılarına karşı da silah üretebilir. Otoantikor dediğimiz bu proteinlerin düşük yoğunluklarda kan ve barsaklarla ilişkili immün sistemde bulunması bağışıklık sisteminin denge durumunu sağlarken yüksek yoğunluklarda bulunması bazı romatolojik hastalıklarla ilişkilendirilmiştir. laboratuarımız, anti nükleer antikorlar ve açılımları, anti nötrofil sitoplazmik antikor, anti gliadin antikor, anti kardiolipin antikorlar, anti düz kas, anti mide pariyetal hücre antikoru, anti mitokondrial antikorları da içeren geniş bir panelde otoantikor incelemeleri yapmakta ve klinik hekimlerimize hastalık tanılarında ve tedavi takiplerinde destek olmaktadır.

Doku Grupları ve Romatolojik Hastalık İlişkileri:

Klinik çalışmalar, doku grubu antijenlerinin bir grubunun çeşitli romatolojik hastalıklarla ilişkili olduğunu ve birer risk faktörü olduğunu göstermektedir. Örneğin, HLA DR4 taşıyan insanların DR4 taşımayalara göre Romatoid artrit olma olasılığının 10 kat fazla olduğu ya da HLA B27 taşıyan insanların taşımayanlara göre 90 kat fazla risk taşıdığı gösterilmiştir. Benzer şekilde HLA B51 taşıyanların Behçet Hastalığı olma olasılığının daha yüksek olduğu bilinmektedir. Laboratuarımızda her üç test de moleküler yöntemlerle çalışılmaktadır.

Hematolojik Testler

Doku Tipleme ve İmmünoloji laboratuarımızda, Hematolojik kanser tanısının kaçınılmaz yardımcısı olan ve özel deneyim gerektiren Akım sitometrik immünfenotiplemeler geniş bir panel içerisinde gerçekleştirilmekte ve yorumlanmaktadır.

Lösemi İmmünfenotiplemesi: Miyeloid ve Lenfoid kökenli lösemilerin ayırımı yapılmakta, istek olduğu takdirde hastaya özel paternlerin saptanmasıyla tedavi sonrası hastalığın takibi gerçekleştirilmektedir.

Kronik Lösemi ve Lenfoma İmmünfenotiplemesi: Lösemi ve Lenfoma tanısında gönderilen örnekteki (kemik iliği veya lenf bezi) hücrelerin normalde rastlanmayan fenotipik paternleri gösterip göstermediği ve her birinin kökeninin aynı olup olmadığı(monoklonalite) akım sitometrik yöntemle test edilmektedir. Ayrıca, aynı yöntemle tedavi uygulamasının ardından tedavi yararı da takip edilebilmektedir.

Erişkin Ve Çocuklarda Hücresel Bağışıklık (İmmün) Yetmezliklerin Tanı Ve Takibi

Çocukluk çağında sık tekrarlayan infeksiyonların varlığı bağışıklık sistemi yetmezliğini düşündürür. Ailede benzer özellikler gösteren bireylerin varlığı ve ilk adımda yapılması gereken nispeten basit laboratuvar testlerinin pozitif ya da şüpheli çıktığı durumlarda ileri tetkik gerekir. İmmün Yetmezlik tanısında, ikinci adımda gerçekleştirilecek testlerin başında akım sitometrik olarak immün sistem hücrelerinin incelenmesi gelir. T, B veya NK hücrelerinin ve altgruplarının oranlarının incelenmesi ve bir ileri adımda bu hücrelerin işlevlerine yönelik testler hücresel immün yetmezlik tanısı için son derece gereklidir.

Erişkinlerde ise Kazanılmış İmmün Yetmezlik Sendromu (AIDS) tanısında hastanın kanında CD4 pozitif T hücrelerinin sayısı, hastalık tanısına yardımcı ve tedavi takibinde mutlaka kullanılan bir testtir.

Bölüm Doktorları

Memorial Şişli Hastanesi

CANLI DESTEK