Kadın ve Strok, Kadın Olmanın Zor Yanları

Memorial Hastanesi Nöroloji Bölümü’nden Uzm. Dr. Abdullah Özkardeş, özellikle kadınlarda çok daha fazla meydana gelen “ inme” ile ilgili bilgi verdi. Gebelik, doğum, emzirme ve menopoz gibi hormonal değişimlerin de etkisiyle kadınlarda nörolojik problemler erkeklere göre çok daha fazla görülmektedir. Örneğin migren ve multipl skleroz gibi rahatsızlıklar daha çok kadınlarda ortaya çıkmaktadır.

İnme nasıl meydana gelir?

Strok (inme), beynin bir bölümünün gerekli olan kanı alamadığı zaman oluşur. Yani o bölgedeki hücreler ölür. Etkilenen yere ve etkilenmenin genişliğine göre bulgular değişir. İnmenin 2 ana tipi vardır: * İskemik strok: Beyine gelen kan bloke olduğunda görülür. * Hemorajik strok: Beyin içindeki kan damarı zedelenip beyin içine kanama olduğu zaman görülür. İnme bulguları aniden gelişir. Vücudun bir tarafında güç kaybı ve uyuşukluk, baş dönmesi, denge kaybı, şuur bulanıklığı, konuşma ve anlama problemleri, baş ağrısı, bulantı, yürüme ve görme problemleri oluşabilir.

İnme ölüm nedeni olabilir mi?

İnme, kalp hastalıkları ve kanserden sonra 3. sıradaki ölüm nedenidir. Tüm dünyada yılda 15 milyon kişi inme geçirmektedir. Bunların 5 milyonu ölmekte, 5 milyonu ise sakat kalmaktadır. Gelecek yıllarda insan ömrünün artması ile bu rakamların da yükselmesi beklenmektedir. ABD’de 160.000 Amerikalı her yıl inme nedeni ile hayatını kaybetmektedir. ABD’de hemen hemen dakikada 1 kişi inme geçirmektedir. İnme geçirip yaşayan kişilerin 1/3’ü, 5 yıl içerisinde tekrar bir inme geçirir. İnme geçirme riski yaşla artar ve bu rahatsızlığı geçirenlerin yüzde 72’si 65 yaş üzerindedir.

İnme cinsiyet seçer mi?

ABD’de her yıl erkeklerden 40.000 daha fazla kadın inme geçirmektedir. Ayrıca inme nedeni ile olan ölümlerin %60’ının cinsiyeti kadındır. Bunun yanı sıra inme geçiren kadınlarda görülen sakatlık oranı da erkeklerden daha fazladır ve inmeli kadınların hastanede kalış süreleri daha uzundur.

İnme için risk faktörleri nelerdir?

Birçok risk faktörü kadınları ve erkekleri eşit bir şekilde etkilese de, kadınlar cinsiyetlerine özel risk faktörleriyle de yüz yüzedir. Örneğin hormon tedavileri ve doğum kontrol ilacı kullanmaları gibi. İnme için risk taşıyan faktörlerden birçoğu tedavi edilebilir veya kontrol altına alınabilir. Bazılarında ise bu mümkün olmaz. Çok risk faktörü taşıyan bir kişinin, inme geçirme ihtimali de daha fazla olacaktır.

Düzeltilebilir Risk Faktörleri

  • Hipertansiyon
  • Diabet
  • Sigara özellikle doğum kontrolü ilaçları da kullanılıyorsa
  • Kalp hastalığı
  • Atrial fibrilasyon
  • Kilo fazlalığı
  • Fiziksel hareket azlığı
  • Sağlıksız beslenme
  • Stres
  • Aşırı alkol tüketimi
  • Yüksek kolesterol
  • Yüksek trigliserit
  • Boyun damar hastalığı
  • Daha önce geçirilen kısa süreli inmeler

Değiştirilemeyen risk faktörleri ise şunlardır:

  • İleri yaş
  • Cinsiyet
  • Irk
  • Aile öyküsünün olması
  • Geçirilmiş eski inmeler

İnmeyi engelleyebilmek mümkün müdür?

İnme engellenebilir bir hastalıktır. İnmeyi engellemek için atılması gereken adımlar şunlardır:

  • Sigara içmeyin: İçiyorsanız bırakmaya çalışın.
  • Kolesterolünüzü ölçtürün: Eğer yüksek ise doktorunuzla konuşun, kilolu iseniz kilo verin daha aktif olun ve ilaç kullanıp kullanmayacağınızı öğrenin.
  • Tansiyonunuzu öğrenin: Eğer yüksek ise nasıl düşürmek gerektiğini doktorunuz ile konuşun.
  • Şeker Hastalığı için test yaptırın.
  • Sağlıklı beslenin.
  • Kilonuza dikkat edin.
  • Az tuz kullanın.
  • Alkol almayın. Alıyorsanız günde 1 kadehi geçmeyin.
  • Günde en az 30 dakika hareket edin.
  • Daha önce verilen ilaçlarınızı düzenli kullanın.
  • Uyku problemlerinizi tedavi ettirin.
  • Stresle başa çıkabilmek için sağlıklı yollar bulun.

30 Nisan 2009

CANLI DESTEK