Yumurta dondurma işlemi, ilerleyen yaşlarda dahi bebek sahibi olmayı mümkün kılarak, çocuk hayali kuran anne adayları için umut ışığı oluyor. Yumurtaların dondurulması özellikle kariyer planı ya da kanser gibi hastalıklar nedeniyle tedavi sürecinde olduğu için çocuk sahibi olmayı erteleyen kadınların, şartlar uygun olduğunda anne olmalarının önünü açıyor.
Yumurta Dondurma Nedir?
Günümüzde azalmış yumurta kapasitesi, ilerleyen yaş veya yumurtalıkların zarar görebilme olasılığı olan durumlarda yumurtalıkların uyarılarak elde edilen yumurtaların dondurulması, gelecekte istenildiği zaman tüp bebek yöntemi ile kullanılması için saklanmasına “yumurta dondurma” denilmektedir.
Yumurtaları dondurmak, daha sonra spermle birleştirilmek üzere uygun koşullarda saklanması için laboratuvar ortamında muhafaza edilir. Doğurganlığı koruyan bu yöntem ile hazır olduğunuzda nakledilir.
Doğurganlığı etkileyecek tıbbi durumların olması, doğru partnerin seçilememesi, kişisel-yaşam hedeflerine ulaşma gibi sebeplerle ileri zamana ertelemek istenilen gebeliklerde, doğurganlığın kaybedilmeden, kişi hazır olunduğunda gebeliğin yaşanmasını sağlayan uygun seçenektir.
Yumurta Dondurma Hangi Durumlarda, Kimlere Yapılır?
Yumurta dondurulması son dönemde özellikle kariyer nedeniyle çocuk sahibi olmayı erteleyen kadınlar için anne olmalarına şans tanımaktadır. Sağlık Bakanlığı’nın 2014 yılında yayınladığı yönetmelik ile bazı özel koşullarda, kadınların doğurganlığının korunması için yumurta dondurulmasına izin verilmiştir.
Kısırlığa yol açabilen radyoterapi, kemoterapi gibi kanser tedavisi öncesi üreme kapasitesinin korunması, yumurtalıkların rezervinin azalmasına veya kaybolmasına yol açabilecek cerrahi operasyonlar öncesi, ailesinde yakınlarında (annesi, teyzesi, kız kardeşi gibi)erken menopoz öyküsü olması, yumurtalıkların alınmasını gerektiren bir hastalık varlığında yumurta dondurulma işlemi yapılabilir.
Birçok kadın için önemli diğer nokta ise “biyolojik saat” olarak belirtilen dönemlerdir. Bu yaşlandıkça sahip olunan yumurta sayısının ve bu yumurtaların kalitesinin azalması anlamına gelir. Menapoz dönemiminde potansiyel döllenme için yumurta salınımı durur. Yaş faktörü, başarılı bir dondurma işlemi için önemli bir faktördür.
Yumurtalar 40 yaşlarının öncesinde donduran kadınların, gelecekte bu yumurtalar ile hamile kalma olasılığı daha yüksek olabilir. Üreme uzmanları, uygun bir aday olunup olunmaması konusunda gerekli testleri uygular ve eğer uygunluk olursa her yaşta dondurma işlemi yapılması onaylanabilir.
Yumurta Dondurma İşleminin Avantajları Nelerdir?
Kadınlar arasında son yıllarda sıklıkla gündemde olan yumurta dondurma işlemi birçok nedene bağlı tercih edilmektedir. Doğurganlığı korumayı seçen bireyler için alternatif ve güvenilir bir yöntemdir. Sağlıklı ve kaliteli yumurta rezervini kaybetmek istemeyen kişiler, yumurtalarını dondurarak gelecekte yaşanabilecek herhangi bir olumsuz durumun önüne geçmeyi de hedeflerler. Yumurta dondurma işleminin en büyük avantajları
- Gebeliğin çeşitli nedenlerle ötelenmesini isteyen kişilerin geç yaşta gebe kalabilme şanşının olması
- Ailede erken yaşta menapoz hikayesi olan kişilerin erken yaşta yumurta rezervi azalmasından olumsuz etkilenmesini engellemek
- Geç yaşta da anne olabilme şansını kaybetmek istenmemesi
- Hormonel tedaviler görecek kişilerde yumurtaların kalitesinin azalmasıyla oluşan kayıpları önlemek
- Kanser hastası olup kemoterapi ya da radyoterapi nedeniyle yumurtalarını kaybetme riski olan hastalar
Yumurta Dondurma İşlemi Nasıl Uygulanır?
Yumurta dondurma işlemi, çok aşamalı işlemlerden biri gibi görünen ama oldukça guzlu ve kolay bir işlemdir. Tüp bebek tedavisine benzer yönleri olan bu işlemde tüp bebekten tek farklı yumurtalar toplandıktan sonraki süreçte döllenmek yerine saklanıyor olmasıdır.
Yumurta dondurma işleminde uygulama sırası şöyledir:
- Yumurta dondurma işleminde yaklaşık 10-12 gün süren ilaç tedavisi uygulanır. Bu uygulama ile yumurtalıklar kontrollü şekilde uyarılarak yumurtanın aynı anda gelişmesini tetikler,
- Bu dönemde yumurtaların gelişimi takip edilebilir, bu süreçte gerektiği taktirde belli aralıklarla pelvik ultrasonografi gibi görüntüleme yöntemleri ve kan tahlilleri uygulanabilir.
- Yumurtaların olgunlaşması ile birlikte anestezi altında yumurta toplama işlemi yapılır. Bu işlem ayakta tedavi prosedürü ile gerçekleşebilir. Yaklaşık olarak 20 ila 30 dakika sürer.
- Yumurta toplama işlemi hastanın durumuna göre vajinal veya karından yapılabilir.
- Bu işlem sonrasında toplanan yumurta hücreleri vitrifikasyon (hızlı) dondurma yöntemi ile dondurulur.
- Dondurulan yumurta hücreleri -196 C de sıvı nitrojen içeren özel saklama tanklarında 5 yıl süreyle saklanabilir.
Yumurta Dondurma İşleminin Yan Etkileri Nelerdir?
Yumurta dondurma işleminde yaygın yan etkiler gözlemlenir. Bu yan etkiler şiddetli gerçekleşmez.İşlem hassas bir bölgede gerçekleştirilmesi sebebiyle ve kullanılan anestezi ile birlikte bazı yan etkiler görülebilir. Yumurta toplama işleminde hormon seviyelerinin yükselmesi ile oluşan yan etkiler şu şekilde gözlemlenir:
- Ruh hali değişimleri
- Sıcak basması
- Bulantı
- Baş ağrısı
Nadiren de olsa yumurta toplama işleminden sonra bazı kadınlarda şu yan etkiler de gözlemlenebilir:
- Şişkinlik
- Kramp
- Hafif şiddetli ağrılar
Yumurta Dondurma İle İlgili Sıkça Sorulan Sorular
Yumurta dondurma işlemi doğacak bebeğe zarar verir mi?
Yumurta dondurma işlemi doğacak bebeğe zarar vermez. 1986 yılında dondurulmuş oositlerle yapılan ilk tüp bebek denemesinden bu yana konjenital anomali olmaksızın binden fazla canlı doğum gerçekleştirilmiştir.
Bekar kadınlar yumurta dondurma işlemi yaptırabilir mi, evli olmak şart mı?
Sağlık Bakanlığı’nın 2014 yılında yayınladığı yönetmelik ile bazı özel koşullarda, bekar kadınların doğurganlığının korunması için yumurta dondurulmasına izin verilmiştir.
Yumurta dondurma Türkiye'de yasal mı?
Evet, Sağlık Bakanlığı’nın 2014 yılında yayınladığı yönetmelik ile bazı özel koşullarda, kadınların doğurganlığının korunması için yumurta dondurulmasına izin verilmiştir.
Tüp bebekte dondurulmuş embriyo ile gebe kalan var mı?
1986 yılında dondurulmuş oositlerle yapılan ilk tüp bebek denemesinden bu yana konjenital anomali olmaksızın binden fazla canlı doğum gerçekleştirilmiştir.
Kaç yaşına kadar yumurta dondurma işlemi yapılabilir?
35-38 yaş altında 8-10 olgun yumurta dondurulması yeterli iken 40 yaşın üstünde daha fazla olgun yumurta gerekmektedir. Bundan dolayı işlemin birkaç kez yapılması gerekebilmektedir.
Herkes yumurta dondurma işlemi yaptırabilir mi?
Hayır, herkes yumurta donduramaz. Sağlık Bakanlığı’nın 2014 yılında yayınladığı yönetmelik ile bazı özel koşullarda, kadınların doğurganlığının korunması için yumurta dondurulmasına izin verilmiştir. Kısırlığa yol açabilen radyoterapi, kemoterapi gibi kanser tedavisi öncesi üreme kapasitesinin korunması, yumurtalıkların rezervinin azalmasına veya kaybolmasına yol açabilecek cerrahi operasyonlar öncesi, ailesinde yakınlarında (annesi, teyzesi, kız kardeşi gibi)erken menopoz öyküsü olması, yumurtalıkların alınmasını gerektiren bir hastalık varlığında yumurta dondurulma işlemi yapılabilir.
Evli bir kadın yumurta dondurma işlemi yaptırabilir mi?
Şu andaki yönetmelik gereği evli kadın yumurta donduramaz, embriyo dondurabilir.
Yumurta dondurma adetin kaçıncı günü yapılabilir?
Adetin 2-3. günü yumurta uyarılması tedavisine başlanması idealdir. Ama bazı özel durumlarda kanser tedavisi gibi süreç gören kadınlarda farlı uygulamalar da yapılabilir.
5 yılın sonunda dondurulan yumurtalar kullanılmazsa ne olur?
5 yıldan daha uzun süre uzatmak istenilirse Sağlık Bakanlığı onayı gerekmektedir.
Güncelleme Tarihi : 21 Ağustos 2025
Yayınlanma Tarihi: 3 Haziran 2022
*Bu içeriğin geliştirilmesine Memorial Tıbbi Yayın Kurulu katkı sağlamıştır. Sitede yer alan tüm içerikler yalnızca genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. Şikayetinizle ilgili değerlendirme, tanı ve tedavi için mutlaka bir doktora başvurunuz."