Yükleniyor

Hemostaz Nedir? Hemostaz Süreci Nasıl Gerçekleşir?

Hemostaz Nedir? Hemostaz Süreci Nasıl Gerçekleşir?

Hemostaz, kan damarlarındaki bütünlüğünü korumak için kanamayı durdurmaya yardımcı protein olan fibrin pıhtısının oluşumunu ve çözünmesini düzenleyerek kan damarlarındaki kanamanın durmasını sağlayan mekanizmadır. Vücudun bir reaksiyonu olan hemostaz, özellikle ciddi yaralanmalar sonrası devreye girer ve kanamayı durdurarak ciddi komplikasyonların önüne geçmeye yardım eder.

İçindekiler

Hemostaz Nedir?

Hemostaz, aşırı kan kaybını önlemek için kanamayı durdurmaya yarayan vücudun doğal bir fonksiyonudur. Hemostaz tek bir süreç olmaktan ziyade aslında birçok sürecin birleşimi olarak kabul edilir. Her ne kadar ayrı süreçler gibi görünseler de bunların hepsi vücutta kan pıhtısı oluştuğunda meydana gelir.

Vücut bir yaralanma tespit ettiğinde aşırı kan kaybını önlemek için devreye girer ve hızlı bir reaksiyon gösterir. Bu hemostaz süreci düzgün bir şekilde yaşanmadığında en küçük kanamalar bile ciddi sağlık sorunlarını beraberinde getirebilir. Bunun bir örneği, kanın etkili bir şekilde pıhtılaşamadığı bir durum olan hemofilidir.

Bir kanama ve pıhtılaşma bozukluğu olan hemofili, vücuttaki doğal bir reaksiyon olan hemostaz sürecinin sekteye uğraması sonucu meydana gelir ve ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir.

Hemostaz Nasıl Oluşur?

Vücudun kanamayı durdurmak için devreye soktuğu fizyolojik sürece hemostaz adı verilir. Hemostaz öncelikle birincil hemostazla başlar. Vücutta geçici bir tıkaç oluşturan birincil hemostaz sürecinin ardından vücut ikincil hemostaz sürecine geçer. Bu aşamada da tıkaç daha güçlü bir hale getirilir ve kanamanın durdurulması amaçlanır.

Hemostaz Aşamaları Nelerdir?

Birincil hemostaz trombosit pıhtılaşması, ikincil hemostaz pıhtılaşma kademesi, üçüncü aşama ise vücudun mevcut pıhtıyı fibrin pıhtısına dönüştürmesidir. Bu üç aşama sıra ile gerçekleşir ve hemostaz süreci tamamlanmış olarak vücutta kanama durdurulur.

Birincil hemostaz

Birincil hemostaz, vücudun bir yaralanmayı kapatmak ve kanamayı durdurmak için geçici bir tıkaç oluşturmasıdır. Bunu sağlamak için kanda dolaşan trombositler hasarlı dokuya yapışarak aktive olur. Kısaca birincil hemostaz süreci aşırı kan kaybını önlemek amacıyla doğal olarak başlatılan ilk süreçtir.

İkincil hemostaz

Birincil hemostazda oluşturulan geçici tıkaç ikincil hemostazda daha da sağlam hale getirilir. Pıhtılaşma olarak da adlandırılan bu aşama, kandaki "pıhtılaşma faktörleri" adı verilen molekülleri kapsar. Sonuç olarak pıhtılaşma sürecinde fibrin adı verilen bir madde oluşturulur. Hem trombosit tıkacı hem de fibrin birlikte hareket ederek güçlü bir pıhtı meydana getirir.

Fibrin pıhtı yeniden yapılanması

Hemostazın son aşaması vücudunuzun mevcut pıhtıyı fibrin pıhtısına dönüştürmesidir.

Hemostaz Ne İşe Yarar?

Hemostaz, tıbbi olarak trombositler ve fibrin polimeri ile pıhtı oluşumuna yol açan bir dizi enzimatik aktivasyonu sürecini kolaştırır. Bu pıhtı yaralı bölgeyi kapatır, doku yenilenme süreci gerçekleşirken daha fazla kanamayı kontrol eder ve önler. Özetle hemostaz süreci kan kaybını önlemeyi amaçlar.

Hemostaz, trombositlerin, plazma pıhtılaşma basamaklarının, fibrinolitik proteinlerin, kan damar yapılarının ve sitokin aracılarının karmaşık etkileşimine bağlı olan bir süreç şeklinde değerlendirilir.

Hemostaz Sorunları Nasıl Teşhis Edilir?

Uzman bir hematolog, semptomlara ve kan tahlilindeki pıhtılaşmayla ilgili bileşenleri analiz eden kan testlerine dayanarak kanın pıhtılaşma sorunlarını teşhis edebilir ve hemostaz eksikliğine bağlı olası problemleri belirleyebilir.

Hemostaz Hakkında Sık Sorulan Sorular

Hemostaz ne demek?

Hemostaz, kanamayı önlemek ve durdurmak için kanın kan damarları içinde tutulmasıdır. Bu süreç aşırı kan kaybını önlemeyi amaçlar. Kan kaybının önlenmesiyle vücuttaki dokuların onarımı da başlar.

Hemostaz olmazsa vücutta neler olur?

Hemostaz sürecinin olağan akışında gerçekleşmediği durumlarda vücutta ciddi komplikasyonlar meydana gelebilir. Bunun en önemli örneklerinden biri hemofilidir. Hemofili, pıhtılaşma bozukluğudur ve hemostaz devreye girmediğinde vücuda zarar verebilir.

Memorial Tıbbi Yayın Kurulu tarafından hazırlanmıştır.

Yayınlanma Tarihi: 27 Mayıs 2024

Bu Konuda Uzman Doktorlar

İletişim Formu

Detaylı bilgi için iletişime geçin.

* Bu alan gereklidir.
Sosyal Medya Hesaplarımız
Canlı Destek Kolay Randevu Al