Bowen Hastalığı

Bowen hastalığı, deri üzerinde bazı belirtiler ile ortaya çıkar. Genellikle HPV virüsüne bağlı olarak görülen bir hastalık türü olarak da bilinir. Cilt kanserine neden olabilecek bir hastalık türüdür ve ciltte lezyon oluşumuna neden olur. Yavaş ilerlediği için ilk başlarda belirti görülmeyebilir. Genellikle cilt kızarıklığına ve cilde pullu görünüm oluşumuna yol açar. 

Bowen Hastalığı Nedir?

Bowen hastalığı, cilt tabakası üzerinde bazı belirtilere neden olan bir hastalık türüdür. Özellikle güneş ışınlarına daha fazla maruz kalan bölgelerde, kızarıklık oluşumu gözlemlenir. Fakat genital bölgede ve güneşe maruz kalmayan farklı bölgelerde de bu hastalık, nadiren de olsa görülebilir. 

Bu hastalık ilk başta hafif belirtiler ile ortaya çıksa da ilerleyen süreçte ciddi sağlık problemlerine neden olabilir. İleri yaş grubundaki kişilerde bu sağlık problemine daha sık rastlanır. Aynı zamanda kadınlarda bu hastalığın ortaya çıkma ihtimalinin, erkeklere kıyasla daha yüksek olduğuna dair de veriler söz konusudur. 

Bowen Hastalığına Hangi Faktörler Neden Olur?

Bu hastalığın nedeni hakkında kesin bir veri söz konusu değildir ama hastalığa neden olabilecek birçok farklı faktör vardır. Güneş ışığına fazla maruz kalmak, bu faktörler arasında yer alır. UV ışınlarının cilt tabakasına zarar vermesi ile birlikte bu tip hastalıklar ortaya çıkabilir. Bowen hastalığı oluşumuna neden olabilecek bazı faktörler, şu şekilde sıralanabilir:

• Solaryum
• Güneş alerjisi
• Güneş hassasiyeti (özellikle açık ten rengine sahip kişilerde görülür)
• HPV virüsü 
• Yaşın ilerlemesi
• Kronikleşen cilt hastalıkları (egzama, sedef vb.)
• Cildin kimyasal maddeler ile teması
• Bağışıklık sistemi zayıflığı
• Cilt yaralanmaları ve cilt yanıkları

Bowen Hastalığı Belirtileri Nelerdir?

Bowen hastalığı ortaya çıktığında, kişilerde bazı belirtiler görülmeye başlar. Bu belirtiler ise genellikle cilt üzerinde görülür. İlk süreçte belirtilerin ortaya çıkmama ihtimali vardır. Fakat hastalığın ilerlemesi ile birlikte cilt üzerinde bazı değişimler fark edilir. Bazal hücreli karsinom ile bu hastalığın belirtileri benzerlik gösterir. Hastalığın genel semptomları şu şekildedir:

• Ciltte renk değişimi (pembeleşme ya da kızarıklık oluşumu)
• Kaşıntı hissi
• Kabuklu yaralar
• Ciltte yanma hissi
• Küçük ve giderek büyümeye başlayan kırmızı lekeler
• Ciltte pullanma ve soyulma
• Bölgesel hassasiyet
• Nadiren ağrı hissi

Lezyonların vücutta görüldüğü sıklık ve özellikleri nasıldır?

Lezyonların vücutta görüldüğü bölgeler ve görülme sıklıkları farklıdır. Hastalığa bağlı olarak ortaya çıkan lezyonlar, özellikle yüz bölgesinde daha sık görülür. Bunun nedeni ise yüz bölgesinin güneşe daha fazla maruz kalıyor olmasıdır. Yüz, kulak, boyun ve el kısımlarında da hastalığa bağlı olarak lezyon görülebilir. 

Bowen hastalığı oluştuğunda genellikle kadınların alt bacak kısımlarında da sıklıkla lezyon oluşumu gözlemlenir. Genital bölgede ise nadiren bu lezyonlara rastlanır. Bu kısımlarda lezyon oluşumu söz konusu ise hastalık HPV virüsü nedeni ile oluşum göstermiş olabilir. Tırnak çevresi ve parmak kısımlarında lezyon oluşumuna sık rastlanmaz. Bu bölgelerde lezyon oluşması, viral faktörlere bağlı olarak ortaya çıkar.

Lezyon oluşumunda; kırmızı, kahverengi ya da gri renkler görülebilir. Bu lezyonlar pullu ve kabuklu bir görünüme sahiptir, sınırları ise net bir şekilde görülür. İlk başlarda küçük boyutlarda ortaya çıkan bu lezyonlar, hastalığın ilerlemesi ile birlikte daha da büyür. Kaşıntı hissine neden olmaz fakat bölgede hassasiyet oluşumuna yol açar. 

Bowen Hastalığı Nasıl Teşhis Edilir?

Bowen hastalığı teşhisi için öncelikle kişilerin fiziki muayeneden geçmeleri gerekir. Fiziki muayene esnasında cildin üzerindeki renk değişimleri incelenir. Aynı zamanda pullanma ya da kanama olup olmadığı da bu süreçte kontrol edilir. Ciltte oluşan lezyonların yapısının incelenmesi için ise kişiden parça alınarak laboratuvara gönderilmesi gereklidir. Hastalığın teşhisi için şu yöntemlere başvurulur:

Biyopsi

Lezyonların iyi huylu ya da kötü huylu olup olmadığının incelenebilmesi için kişinin cildinden parça alınır. Parça alma işlemi ise biyopsi olarak tanımlanır. Alınan parça, laboratuvara gönderilir ve böylelikle lezyonun yapısı incelenir. Kanserli bir hücre olup olmadığına bakılır ve yapılan incelme sayesinde hastalara teşhis konulması mümkündür.

Dermatoskopi

Cilt üzerindeki semptomların incelenebilmesi için dermatoskopi yöntemine başvurulması mümkündür. Bu işlem büyüteç şeklinde bir cihaz ile gerçekleştirilir. Böylelikle ciltteki lezyonların yakından görüntülenmesi mümkün hale gelir. Lezyonun yüzey yapısı ve damarlar daha net bir şekilde görülür. Özellikle erken tanı sürecinde bu yöntemden sıklıkla faydalanır. Henüz lezyon küçük boyutlardayken müdahale edilebilmesi mümkün hale gelir. Böylelikle kişilere tanı konulur ve cilt kanseri gibi sağlık problemlerinin önüne geçilir.

Bowen Hastalığı Nasıl Tedavi Edilir?

Bowen hastalığında ortaya çıkan belirtiler, farklı sağlık problemleri ile karıştırılabilir. Bu nedenle ilk olarak hastaların muayene olması ve sağlık probleminin belirlenmesi gerekir. Kişinin sağlık problemine bağlı olarak farklı tedavi yöntemlerine başvurulması gerekir. Bowen hastalığı tanısı konulması ile birlikte tedavi sürecinin planlanması gerçekleşir. 

Cerrahi yöntemler

Hastalığın tedavisi için cerrahi yöntemlere başvurulması mümkündür. Hastaya uygulanabilecek olan üç farklı cerrahi yöntem vardır. İlk yöntem eksizyon yani çıkarma işlemi olarak bilinir. Bu işlem ile lezyonun cilt üzerinden alınması sağlanır. Fakat lezyon çıkarılırken, ciltteki bazı sağlam dokuların da çıkarılması gerekir.

Diğer bir cerrahi yöntem ise mohs mikrocerrahi olarak bilinir. Bu işlem, yüz bölgesinde lezyon oluşumu söz konusu olduğunda uygulanır. Estetik dokunuşlar ile yüz bölgesine hasar vermeden lezyon temizlenir. Bu süreçte sağlam dokuların çıkarılmasına gerek yoktur. Üçüncü yöntem ise küçük boyutlardaki lezyonlar için tercih edilen koterizasyon işlemidir. Bowen hastalığı nedeni ile ciltte oluşan lezyonlar kazınır ve daha sonrasında bölge, koter ile yakılır.

Cerrahi dışı yöntemler

Cerrahi dışı bazı yöntemler ile de kişinin tedavisinin gerçekleştirilmesi mümkündür. Bu işlemler ise beş farklı şekilde değerlendirilir. Lazer uygulaması ile tedavi süreci gerçekleştirilebilir. Lazer sayesinde lezyonlu doku temizlenir. Diğer bir yöntem ise bölgeye ışığa duyarlı maddeler ile müdahale edilmesidir.

Cerrahi dışı yöntemler arasında en sık tercih edileni ise kriyoterapi olarak bilinir. Kriyoterapi işleminde genellikle küçük ya da yüzeysel lezyonlara müdahale edilir. Bu işlem, lezyonun dondurulmasını sağlar. Bazı krem türlerinin kullanılması ile de tedavi gerçekleştirilebilir.

Bowen Hastalığının Yol Açtığı En Ciddi Komplikasyon Nedir?

Tedavi edilmeyen bowen hastalığı nedeni ile kişilerde farklı sağlık problemleri ortaya çıkabilir. Hastalığın tedavi edilmemesi halinde ortaya çıkacak en ciddi komplikasyonlar arasında cilt kanseri ve skuamöz hücreli karsinom yer alır. Aynı zamanda kişilerde cilt kanserinin meydana gelmesi halinde, ilerleyen süreçte kanserli hücrelerin lenf bezlerine yayılma riski de söz konusudur. Bu nedenle de kanserli hücreler oluştuğunda, lezyonların alınması ya da yakılması gerekir. 

Bowen Hastalığından Korunmak İçin Hangi Önlemler Alınmalıdır?

Bowen hastalığından korunabilmek için alınabilecek bazı önlemler vardır. Özellikle güneş ışınlarından korunmaya dikkat edilmelidir. Dışarı çıkarken güneş koruyucu kremlerin sürülmesi ile önlem alınabilir. Solaryuma gitmek, hastalık riskini artıracağı için bu gibi ortamlarda bulunmamaya özen gösterilmelidir. HPV aşısı yaptırmak da oldukça önemlidir. 

Bowen Hastalığı ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular Nelerdir?

Bowen hastalığı yayılır mı?

Bowen hastalığı genellikle yavaş yavaş ilerler ve müdahale edilmediği takdirde yayılım gösterir. Cilt üzerinde herhangi bir belirti görüldüğünde, uzman hekimlere danışılması gerekir. Böylelikle erken teşhis mümkün hale gelir ve hastalığın yayılması önlenir.

Bowen hastalığı metastaz yapar mı?

Hastalığın ilk dönemlerinde böyle bir risk söz konusu değildir. Fakat kişiler hastalığı geç fark ettiğinde ya da tedavi olmadığında kanserli hücreler yayılım gösterir. İlerleyen süreçlerde ise farklı bölgelere metastaz yapar.

Bowen hastalığına ne iyi gelir?

Bowen hastalığına en iyi gelen şey zararlı güneş ışınlarından korunmaktır. En az 30 faktörlük güneş kremlerinin kullanılması önerilir. Bunun haricinde ise bowen hastalığı olan kişilerin sağlıklı beslenmesi ve zararlı alışkanlıklardan uzak durması da oldukça önemlidir.

*Bu içeriğin geliştirilmesine Memorial Tıbbi Yayın Kurulu katkı sağlamıştır. Sitede yer alan tüm içerikler yalnızca genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. Şikayetinizle ilgili değerlendirme, tanı ve tedavi için mutlaka bir doktora başvurunuz."