Floroskopi, x- ışını kullanarak vücüdun gerçek zamanlı olarak video gibi görüntüleyen tıbbi bir görüntüleme yöntemidir. Sağlık hizmeti alanında, hastalıkları teşhis etmek ve belirli tibbi prosedürlere rehberlik etmesi için floroskopi kullanılmaktadır.
Floroskopi Nedir?
Floroskopi, organ, doku ve vücudun diğer iç yapılarınnı gerçek zamanlı görüntülerini ve kısa filmlerini oluşturmak için kullanılan, X-ışını yönteminden yararlanılan görüntüleme yöntemidir. Kalp, akciğer şişmesi, lomber ponksiyon ve bağırsaklarda gıdaların hareketinin izlenmesi gibi bir çok alanda kullanılabilir.
Bu yöntem; diğer x-ışınları kullanılarak vücudun bir bölümünün anlık görüntüsünü alan cihazların aksine vücutta olan her hareketi inceler ve sorunların altında yatan sebeplerin kaynaklarını inceler. Daha net ve ayrıntılı görüntüleme sağlanır. Floroskopi sayesinde sindirim sistemi, damarlar, idrar yolları, eklemler gibi pek çok yapı incelenebilir.
Floroskopi görüntüleme işlemi dışında, vücuda tıbbi cihazların yerleştirilmesi gibi prosedürleri veya enjeksiyon ya da aspirasyon sırasında da kullanılabilir.
Floroskopi Cihazının Kullanım Alanları?
Vücudun birçok bölgesindeki rahatsızlıklar için kullanılan floroskopinin yaygın kullanım alanları şunlardır:
Baryumlu yutma veya baryumlu lavman: bu işlem floroskopi, gastrointestşbak sistemin hareketini gösterir.
Kalp kateterizasyonu: Floroskopi ile atardamarlardan akan kan görüntülenerek bazı kalp hastalıklarının teşhis ve tedavisinde kullanılır.
Vücuda kateter veye stent yerleştirilmesi: Kateterler ince, içi boş tüplerdir. Vücuda sıvı almak veya vücuttaki fazla sıvıyı boşaltmak için kullanılırlar. Stentler, dar veya tıkalı kan damarlarını açmaya yardımcı olan cihazlardır. Floroskopi ise bu cihazların doğru yerleştirilmesinin sağlanmasına yardmcı olur.
Ortopedik cerrahide rehber: Bir cerrah eklem, kırık kemik onarımı gibi işlemlere rehberlik etmesi için floroskopiden destek alabilir.
Histerosalpingofrafi: bu işlemde ise kadın üreme organlarının görüntülenmesi için floroskopi kullanılır.
Floroskopi Nasıl Çekilir?
Floroskopi, x-ışınlarının atımlarını kullanarak iç organlarınızın fotoğraflarını çeken özel bir kamera ile çalışır. Organların görüntülerinin gerçek zamanlı izlenmesini sağlar.
Floroskopi, işlem türüne bağlı olarak ayakta veya hastanede kalış süresi boyunca yapılabilir. İşlemden önce takı ve metal aksesuarlar çıkarılır.
Floroskopi adımları şu şekildedir:
- Uzanarak ya da oturma pozisyonunda olunmalıdırç
- Eğer işlem sırasında uyunması gerekiyor ise anestezist tarafından koldaki damardan genel anestezi verilmektedir.
- Eğer işlemde varsa kontrast boyanın yutularak, enjeksiyon ya da lavman yoluyla vücuda alınması sağlanır.
- İşlem türüne bağlı olarak vücudun hareket ettirilmesi sağlanır, doktorun yönlendirmesi ile farklı pozisyonlarda bulunulması istenebilir. Bu süreçlerde nefesin tutulması gerekebilir.
- İşlem kateter takılmasını içeriyorsa, doktoru vücudun uygun bölgesine iğne yerleştirmesi gerekebilir. Bu bölgeler genellikle kasıklar, dirsek olabilir.
Sağlık uzmanı floroskopik görüntüleri almak için x ışını tarayıcısını kullanarak bilgisayar ortamında görüntüleyebilir.
Floroskopide Kullanılan Kontrast Maddeler Nelerdir?
Floroskopi işlemlerinde kontrast maddeler oldukça önemlidir. Bu maddeler genellikle iyot ya da baryum bazlıdır. Hangi kontrast maddenin kullanılacağı, incelemek istenen organa ve uygulama yoluna göre değişir.
- Baryum sülfat: Genellikle ağız yoluyla alınır ve sindiirm sistemi incelemelerinde kullanılır. (örneğin baryumlu mide grafisi)
- İyotlu kontrast maddeler: Damar yolu veya idrar yolları gibi yapılar incelendiğinde kulanılır.
Floroskopi Hangi Durumlarda Kullanılır?
Floroskopi birçok farklı tıbbi durumda kullanılabilir. Başlıca kullanım alanları şunlardır:
Gastrointestinal Sistem İncelemeler
Floroskopi; mide, ince bağırsak ve kalın bağırsak gibi sindirim sistemi organlarının detaylı incelenmesinde sıklıkla kullanılır. Baryumlu yutma, baryumlu lavman gibi işlemler bu alana örnektir. Reflü, ülser, tıkanıklık, tümör gibi durumlar bu sayede tespit edilebilir.
Anjiyografi (Damar Görüntüleme)
Kalp ve damar hastalıklarının tanısında kullanılan anjiyografi, floroskopi eşliğinde gerçekleştirilir. Damar içerisine kontrast madde enjekte edilerek damar yapısı ve dolaşım canlı olarak izlenebilir.
İskelet Sistemi Uygulamaları
Eklemlerin yapısı, hareketi ve bozuklukları floroskopi ile incelenebilir. Özellikle ortopedik cerrahilerde veya enjeksiyon işlemlerinde yönlendirme amacıyla floroskopik görüntüleme kullanılır.
İdrar Yolları İncelemesi (Ürografi)
Böbrekler, mesane ve idrar yollarının değerlendirilmesi için IVP (intravenöz pyelografi) gibi yöntemler floroskopi ile yapılır. Taş, tıkanıklık, tümör gibi hastalıklar bu yöntemle görüntülenebilir.
Yutma Güçlüğü ve Solunum Yolları
Yutma güçlüğü olan hastalarda barium yutma testi yapılabilir. Bu sayede boğaz, yemek borusu ve trakea (nefes borusu) gibi yapıların fonksiyonel durumu gözlemlenir.
Girişimsel Radyoloji İşlemleri
Kateter yerleştirme, stent uygulamaları, drenaj işlemleri gibi girişimsel işlemler floroskopi rehberliğinde güvenli şekilde gerçekleştirilir.
Floroskopinin Avantajları Nelerdir?
Floroskopi işlemleri hastalıkların teşhisleri için kullanılabildiği gibi başka alanlara rehberlik etmektedir. Genel olarak saptanmayan hastalıklarda organların ve dokuların görüntülenmesinin incelenmesi ile ortaya çıkması sağlanır.
• Gerçek zamanlı görüntüleme sağlar. Organların çalışırken nasıl hareket ettiğini gösterir.
• İşlemlerde rehberlik edebilir. Örneğin iğne veya kateter yönlendirmesinde hekime yardımcı olur.
• Minimal invaziv işlemlerle birlikte kullanılabilir, cerrahiye olan ihtiyacı azaltır.
• Hızlı ve etkili tanı konulmasını sağlar.
Floroskopinin riskleri nelerdir?
Floroskopinin en temel riski radyasyona maruz kalmaktır. Tanı amaçlı kullanılan floroskopi çok düşük seviyelerde radyasyon kullanır. Sağlık personeli ameliyat sırasında floroskopi kullandığında, daha uzun süre radyasyona maruz kalırsa yol açtığı etkiler şöyledir:
- Cildinize ve alttaki dokulara yanıklar şeklinde zarar verebilir.
- Fazla maruziyet durumu gelecek dönemlerinde kansere yakalanma riskini artırma ihtimalini artırabilir.
- Hamileyseniz fetüse zarar verebilirsiniz. Hamilelik şüphesi ya da durumu olan kişilerin mutlaka önceden belirtmesi gerekmektedir.
Kontrast boyaya alerjik reaksiyon sonucu sağlık problemleri oluşabilir. Eğer floroskopi prosedürünüz kontrast boya içeriyorsa, alerjik reaksiyon riski de vardır. Herhangi bir alerjiniz varsa veya daha önce kontrast maddeye karşı bir reaksiyon geçirdiyseniz, doktorunuza mutlaka bildirin.
Belirtilen bu yan etkilerin görülme olasılığı çok düşüktür. Ancak işlem tıbbi olarak gerekliyse ve uzun süreli radrasyona maruz kalındığında riskler ortaya çıkabilir.
Floroskopi İle İlgili Sıkça Sorulan Sorular
Floroskopi işlemi sonrası gelişen komplikasyonlar nelerdir?
İşlem sonrası bölgesel olarak ağrı, kızarıklık ve ya şişlik durumu fark edilirse radyasyon etkisi sebebiyle doktora başvurulmalıdır.
Floroskopi ile röntgen arasındaki fark nedir?
Röntgen ile floroskopi arasındaki en temel fark floroskopinin vücuttaki hareketli yapıları incelemesidir. Röntgen bir görüntüleme alırken, floroskopi video şeklinde gerçek zamanlı izlenmesini sağlar.
Floroskopi ilaçlı mı?
İşleme bağlı olarak, baryumlu kontrast madde içilerek yapılması gereken incelemelerde kullanılır.
Floroskopi işlemi ne kadar sürer ve sonucu ne zaman çıkar?
Genellikle aynı gün ya da bir iş günü sonra çıkabilir. Hastalığa bağlı olarak 30 dakikalık bir işlem süresi vardır.
Güncelleme Tarihi : 29 Temmuz 2025
Yayınlanma Tarihi: 29 Temmuz 2025
*Bu içeriğin geliştirilmesine Memorial Tıbbi Yayın Kurulu katkı sağlamıştır. Sitede yer alan tüm içerikler yalnızca genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. Şikayetinizle ilgili değerlendirme, tanı ve tedavi için mutlaka bir doktora başvurunuz."