Venografi Nedir? Venografi Nasıl Yapılır?

Venografi, özellikle bacaklardaki ve pelvisdeki damarlardaki kan akışının hareketli görüntülerini oluşturmak için X ışınları kullanan bir testtir. Uzmanlar, ultrason görüntüleri gerekli bilgiyi sağlayamadığında derin ven trombozunu teşhis etmek için bu testi kullanmayı tercih eder. Venografi ayrıca damar hastalıklarını tedavi eden cerrahi prosedürlere rehberlik etmeye de yardımcı olur.

Venografi Nedir?

Venografi (venogram) damarlardaki kan akışını gösteren bir x-ışını işlemidir. Temel amacı sağlık uzmanlarının kan pıhtıları dahil damarları etkileyen tüm durumları teşhis etmesine ve süreci yönetmesine yardımcı olmaktır.

Çoğu durumda sağlık uzmanları kan pıhtılarını teşhis etmek için vasküler ultrason yöntemini kullanır. Ancak, ultrason mümkün olmadığında veya yeterli düzeyde bilgi sağlanamadığı zamanlarda venografi işlemini alternatif olarak kullanmaktadır. Sağlık uzmanlarının venöz hastalık tedavilerini planlamak için de venografi işlemini kullanır.

Venografi, vücudun farklı noktalarındaki kan damarlarında bu testi kullanır. Genellikle venografi ile incelenen damarlar:

• Bacaklar
• Pelvis
• Üst kollar

Venografi Nasıl Yapılır?

Ultrasonun aksine, venogram invazivdir. Venografi için bir sağlık uzmanının damarlara erişmek için ciltte küçük bir iğne deliği açması gerektiği anlamına gelir. Damarlarınıza kontrast boya enjekte ederler, kan damarlarından geçerek görünür hale getirir ve doktorun kan pıhtılarını ve diğer kan akışı sorunlarını görmesin sağlar. Test, X-ışını teknolojisi kullandığından, düşük dozda radyasyon içerir. Normal şartlarda x-ışınları belirli anları yakalarken, dinamik bir süreç olan kan akışını göstermek için tek bir anlık görüntü yeterli değildir. Bu, sağlık uzmanlarının kan damarlarındaki hareketini görmek istediklerindendir. Bu nedenle bu yöntemde sürekli ve gerçek zamanlı görüntüler elde etmek floroskopi adı verilen tekniği kullanır. Bu sayede bir x-ışını demetinin birkaç darbesini kullanır. Animasyon şeklindeki resimler halinde kan akışındaki hareketli hali inceler.

Çoğu kişi test sırasında yalnızca hafif bir rahatsızlık hisseder ve ciddi bir yan etkisi yoktur. Ancak bu test, hamileler de dahil olmak üzere bazı kişiler için güvenli olmayabilir. Venogram yaptırmadan önce doktorunuzla görüşmeniz önemlidir. Doktorunuz, testin sizin için güvenli ve uygun olup olmadığına karar verecektir.

Tıbbi terim olarak "venografi" test sürecini, "venogram" ise elde edilen görüntüleri ifade eder. Ancak insanlar genellikle "venogram" terimini hem testi hem de görüntüleri ifade etmek için kullanırlar.

Venografi Ne Zaman Yapılır?

Venografi, sağlık uzmanlarının gerekli gördüğü durumlarda uygulanabilir. Bu durumlar genellikle:

• Ultrason kesin sonuç vermediğinde veya yeterli görüntü sağlanamadığında özellikle kol ve bacakta şişlik teşhisinde
• Pelvik konjesyon sendromu, Nutcracker Sendromu ve varikosel dahil olmak üzere pelvik bölgesinde kan akışı sorunlarının teşhisinde
• Varis ameliyatı ve bağlanması gibi ameliyatlar öncesinde bacak damarlarında kan akışını kontrol ettirilmesinde
• Trombolitik tedavi ve trombektomi gibi tedaviler sırasında gerçek zamanlı görüntüleme sağlanması

Venografi Öncesinde Yapılması Gerekenler Nelerdir?

Doktorun önerisiyle hazırlanılmalı ve doktor tarafından gerekli görülüyorsa venografi öncesinde su dışında içecek ve yiyecek tüketimine ara verilmesi gerekebilir. Herhangi bir ilaç kullanımı varsa bunun bırakılması da önemli olabilir.

Venografi öncesinde doktorun bilmesi gereken önemli konular:

• Kullanılan ilaçlar
• Alerjiler
• Geçirilen tıbbi rahatsızlıklar
• Böbrek hastalığı veya böbrek fonksiyonları sorunu
• Kontrast boyalara alerjik reaksiyon
• Hamilelik

Her x-ışını gibi venografi öncesinde de çekimi etkileyebilecek takıları, metal eşyaların çıkarılması gerekebilir.

Venografi Riskleri Nelerdir?

Venografi kullanılan x-ışını, kontrast madde gibi nedenlerden dolayı bazı riskler barındırabilir. Genellikle bu riskler:

• Küçük bir doz da olsa radyasyona maruz kalınması
• İğnenin yapıldığı yerde ağrı, morarma, kanama ve enfeksiyon
• Kontrast maddeye karşı alerjik reaksiyon
• Böbrek hasarı
• Nadiren de olsa derin ven trombozu

Genellikle venografinin faydaları olası risklerden daha ağır basar. Bazı durumlarda altta yatan bir tıbbi durumda (böbrek rahatsızlığı gibi) venografi çok riskli olabilir.

Venografi Yan Etkileri Nelerdir?

Venografi işlemi sırasında kontrast maddenin enjekte edilmesi sebebiyle mide bulantısı ve kısa süreli kızarma hissi olabilir. Nadiren de olsa kontrast maddeye olan alerjik reaksiyonlar birkaç saat veya gün sonra da görülebilir. Bu gecikmeli reaksiyonlar genel olarak hafif, orta düzey ve ciddi reaksiyonlar olarak ayrılır.

Hafif yan etkiler

• Bulantı ve kusma
• Baş ağrısı
• Kaşıntılı cilt
• Kızarıklık
• Hafif döküntü veya kurdeşen

Orta düzeyde yan etkiler

• Şiddetli döküntü veya kurdeşen
• Hırıltı
• Anormal kalp ritmi
• Kan basıncının çok yüksek veya düşük olması

Ciddi yan etkiler

• Nefes almada zorluk
• Boğaz şişmesi
• Çok düşük tansiyon

Gecikmiş reaksiyonların belirtileri başladığı an itibariyle doktor ile iletişime geçilmesi önemlidir.

Venografi İle İlgili Sıkça Sorulan Sorular

Venografi ne kadar sürer?

Venografi genel olarak 15-30 dakikalık bir işlem süresinde tamamlanır.

Venografi ilaçlı mıdır?

Evet. Venografi işleminde kontrast madde kullanılır.

Venografi sonrası yan etkilerde doktoru ne zaman aramalıyım?

Testten hemen sonra ya da gecikmiş reaksiyon belirtisi görüldüğünde derhal doktor ile iletişime geçilmelidir.

*Bu içeriğin geliştirilmesine Memorial Tıbbi Yayın Kurulu katkı sağlamıştır. Sitede yer alan tüm içerikler yalnızca genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. Şikayetinizle ilgili değerlendirme, tanı ve tedavi için mutlaka bir doktora başvurunuz."