Göz Batması Nedir? Neden Olur?

Göz Batması Nedir?

Göz batması, kornea ve konjonktiva gibi gözün hassas yüzey dokularının tahriş olması sonucu ortaya çıkan ve göz içerisinde yabancı bir cisim varmış hissi yaratan bir semptomdur. Kornea yüzeyinde çok fazla sinir ucu bulunması nedeniyle çevresel faktörler, enfeksiyonlar veya mekanik etkenler bu sinir uçlarını uyararak batma hissine yol açar.

Göz batması nasıl hissedilir?

Göz batması, kişiden kişiye farklılık göstermekle birlikte sıklıkla gözün içinde kirpik, toz veya kum tanesi kalmış gibi sürekli bir sürtünme şeklinde hissedilir. Bazı vakalarda ise göze iğne batması hissi şeklinde de görülebilir. Kişi gözünü açıp kapattıkça artan yanma ve sızı hissi ortaya çıkabilir.

Göz batması hangi durumlarda ortaya çıkar?

Göz batması, çoğunlukla uzun süre ekrana bakma, rüzgâra ve fazla kuru havaya maruz kalma gibi çevresel faktörlere bağlı olarak ortaya çıkar. Aynı zamanda uyku bozuklukları sonrasında da gözde batma hissi yaşanabilir. Bunun yanı sıra kontakt lenslerin uzun süreli kullanımı, gözde yabancı cisim bulunması veya enfeksiyon gibi sağlık problemleri nedeniyle de göz batması oluşabilir.

Göz Batması Neden Olur?

Göz batması, göz yüzeyindeki nem dengesinin bozulması ve doku tahrişi sonucu ortaya çıkar; en yaygın göz batması nedenleri ise göz kuruluğu, yabancı cisimler, lens kullanımı, alerjiler ve enfeksiyonlardır. Kornea tabakası dış etkenlere karşı son derece hassas bir yapıya sahiptir. Korneada hassasiyet oluşması dahi göze bir şey batması hissine neden olabilir.

Gözde batma hissine neden olabilecek etkenler şunlardır;

• Göz kuruluğu: Gözyaşı tabakasının yetersiz üretimi veya kalitesinin bozulması sonucu göz kuruluğu meydana gelir. Gözde kuruluk oluşması ise sürtünmeyi artırarak göze cisim batması hissine neden olabilir.
   
• Göze yabancı cisim kaçması: Toz, kum, metal parçacığı veya kimyasal maddeler kornea ya da konjonktiva üzerine yapışabilir. Bu durumda ise sürtünme ve tahriş oluşumu meydana gelerek göz kızarması ve batması gibi bazı belirtilere yol açabilir.
   
• Kirpik batması: Kirpikler göz yüzeyine doğru içe bükülür ve göze batma yapar. Göze kirpik batması halinde kornea tabakası her göz kırpmada çizilmeye başlar.
   
• Kontakt lens kullanımı: Kullanılan kontakt lenslerin gözde unutulması, hijyen kurallarına uyulmaması veya hatalı lens solüsyonu kullanımı nedeniyle kornea hasar görerek göze bir şey batması hissine yol açar.
   
• Alerjiler ve enfeksiyonlar: Polen, toz akarları gibi göz alerjisi problemine neden olan durumlarda veya bakteri ya da virüs kaynaklı konjonktivit vakalarında göz dokularında iltihaplanma görülebilir. Bu iltihaplanmaya bağlı olarak ise göz batması oluşur.

Göz Batmasına Eşlik Eden Belirtiler Nelerdir?

Göz batmasına eşlik eden belirtiler, gözde yanma, kızarıklık, sulanma, kaşıntı ve geçici bulanık görme şeklinde görülür ve altta yatan nedenlere bağlı olarak farklılık gösterir. Sürece eşlik eden semptomlar arasında şu belirtiler bulunur;

• Göz yanması ve batması: Göz yüzeyindeki doku tahrişine ve iltihabi yanıta bağlı olarak göz yanması gibi belirtiler de sürece eşlik eder. Göz yanması batması aynı zamanda gözde ısı artışı hissine ve rahatsızlığa da neden olabilir.
   
• Göz kızarması ve batması: Konjonktiva tabakasındaki kılcal kan damarlarının genişlemesi ve kanlanması sonucu oluşan belirgin kızarıklık durumudur.
   
• Sulanma, kaşıntı ve bulanık görme: Vücudun iritasyonu temizlemek amacıyla refleks olarak aşırı gözyaşı üretmesi, göz alerjisi kaynaklı kaşıntı ve gözyaşı tabakasının bozulmasıyla geçici görme netliğinin kaybolmasıdır.

Göze Bir Şey Batması Halinde Ne Yapılmalıdır?

Göze bir şey batması durumunda göz kesinlikle ovulmamalıdır; bu hareket yabancı cisim söz konusu ise bu cismin korneayı çizmesine yol açabilir. İlk olarak göz bol ılık su ile temizlenmelidir. Aynı zamanda temiz bir göz pamuğu ve koruyucu madde içermeyen serum fizyolojik ile nazikçe silinmelidir. Eğer göze sert bir cisim saplanmışsa veya göze tırnak batması gibi mekanik doku zedelenmesi söz konusu ise herhangi bir müdahalede bulunmadan doktora başvurulmalıdır.

Göze Kirpik Batması Nasıl Geçer?

Göze kirpik batması, gözün bir süre kapatılması, doktor onaylı göz damlası kullanılması ve serbest durumdaki kirpiğin pamuklu çubukla temizlenmesi ile geçer. 

Göze kirpik batması söz konusu olduğunda, gözyaşı salgısını artırmak amacıyla gözün bir süre kapatılması ve beklenmesi önerilir. Doktor onayı varsa steril göz damlası kullanımı ile göz içine giren kirpiğin çıkarılması mümkündür. 

Kirpik göz kapağının iç kısmında veya konjonktiva üzerinde serbest halde duruyorsa, temiz bir pamuklu çubuk yardımıyla alınabilir. Ancak kirpik kökten içe doğru büyüyorsa veya göz kapağında kirpik batması gibi bir his söz konusuysa doktorların kirpiği çıkarması ve farklı bir problem olup olmadığını değerlendirmesi önerilir.

Göz Kapağında Batma Hissi Neden Olur?

Göz kapağında batma hissi, kapak kenarındaki yağ bezlerinin tıkanması ya da göz kapağı iltihabı sonucunda ortaya çıkabilen bir durumdur. Aynı zamanda göze çapak batması gibi nedenlere bağlı olarak da bu durum meydana gelebilir. Her göz kırpma hareketinde göz kapağının sürtünmesi halinde bu batma hissi daha şiddetli şekilde hissedilebilir.

Göz kapağı batması hangi hastalıklarla ilişkili olabilir?

Göz kapağı batması çoğunlukla blefarit olarak tanımlanan göz kapağı iltihabı ve arpacık nedeniyle oluşur. Bunun yanı sıra göz kapağı kisti olan şalazyon rahatsızlığı ile ilişkili olarak göz kapağında batma yaşanması da mümkündür. Ayrıca alerjik reaksiyonlar ve kirpik dibi enfeksiyonları da bu durumun temel nedenleri arasında değerlendirilir.

Göz kapağının batması ne zaman ciddiye alınmalıdır?

Göz kapağındaki batma hissine belirgin şişlik, şiddetli ağrı, gözü açmakta zorlanma veya kapağın iç kısmında iltihaplı akıntı eşlik ediyorsa bu durumun ciddiye alınması gereklidir. Bir göz hastalıkları uzmanının kişiyi muayene ederek batma hissinin temel nedenini değerlendirmesi ve gerekli tedavi planlamasının yapılması önerilir.

Sağ Göz Batması veya Tek Gözde Batma Hissi Neden Olur?

Sağ göz batması veya tek gözde batma hissi; genellikle kirpik batması, yabancı cisim kaçması, kornea zedelenmesi, kontakt lens tahrişi veya tek taraflı göz enfeksiyonları nedeniyle olur. Sağ göz batması veya sadece tek taraflı gelişen batma hissi, genellikle lokalize bir problem olarak değerlendirilir. Ayrıca tek gözü etkileyen enfeksiyonlar veya o göze takılan kontakt lensin altında biriken partiküller de batma hissine yol açabilir.

Göz Batması Nasıl Geçer?

Göz batması, altında yatan temel nedene bağlı olarak gözün dinlendirilmesi, nemlendirici damlaların kullanılması ve tıbbi tedavilerin uygulanması ile geçer. Neden teşhis edildikten sonra ise bu duruma en uygun tedavi yöntemi belirlenir. Yüzeysel iritasyonlarda gözü dinlendirmek ve nem dengesini sağlamak batma hissinin geçmesine yardımcıdır. Fakat gözde daha ciddi problemler söz konusu ise göz anjiyosu, damla kullanımı ya da farklı tedavi seçenekleri doktorlar tarafından uygulanabilir.

Evde uygulanabilecek yöntemler

Ev ortamında göz batmasını hafifletmek için göz temiz bir göz pamuğu ile temizlenebilir ve bu süreçte serum fizyolojik kullanılması mümkündür. Genellikle ılık veya soğuk kompres uygulanabilir ancak fazla sıcak uygulamalar göze zarar verebileceği için dikkatli olunmalıdır. Göz batması için damla kullanımı ise genellikle doktorların reçete etmesi halinde uygulanması gereken yöntemler arasında yer alır.

Gözde oluşan temel problem bilinmediğinde bilinçsiz bir şekilde göz damlalarının kullanılmaması gereklidir. Ayrıca göz istirahati sırasında istemsiz seğirmeler veya göz titremesi gibi problemler söz konusu ise ekran kullanımı sınırlandırılmalı ve gözleri yormaktan kaçınılmalıdır.

Hangi durumlarda doktora başvurulmalıdır?

Gözdeki batma hissine eşlik eden şiddetli ağrı, ışığa karşı aşırı hassasiyet, görme kaybı, gözde belirgin kanama veya iltihaplı akıntı söz konusu ise doktora başvurulması gereklidir. Aynı zamanda evde yapılan uygulamalara rağmen gözdeki batma hissinin 2 günden uzun sürmesi halinde de kişilerin göz muayenesi olması önerilir. Gözde oluşan belirtiler, göz tansiyonu gibi farklı göz hastalıkları ile alakalı olarak ortaya çıkabilir.

Göz Batması için Hangi Bölüme ve Doktora Gidilmeli?

Göz batması probleminin iki günden uzun sürmesi ve göz batmasına farklı problemlerin eşlik etmesi halinde hastanelerin oftalmoloji bölümünden randevu alınması gereklidir. Bu alanda hastanın fiziki muayenesi gerçekleştirilir ve göz batmasının temel nedeni belirlenerek gerekli tedavi sürecine başlanır.

Göz Batması ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular

Göz batması kendiliğinden geçer mi?

Göz batması genellikle 1 ila 2 gün içerisinde kendiliğinden geçer. Özellikle uzun süre ekrana bakmaktan kaynaklanan yorgunluklar ya da göze çapak ve kirpik batması gibi geçici durumlar kendiliğinden düzelir. Fakat göz batması probleminin iki günden fazla sürmesi halinde doktora başvurulması önerilir.

Göze yabancı cisim batması halinde göz ovuşturulmalı mı?

Hayır, göze yabancı cisim batması halinde göz ovuşturulmamalıdır. Göze herhangi bir müdahalede bulunmak, cismin göze daha fazla zarar vermesine neden olur. Özellikle keskin bir cisim ise gözde kalıcı hasar oluşma riski söz konusudur. Bu aşamada hastanelerin acil servislerine başvurulmalıdır.

Göz batması için damla ne zaman kullanılmalıdır?

Göz batması için damla, batmanın birkaç saat içerisinde geçmemesi halinde kullanılabilir. Ancak batmanın altında yatan nedene göre kullanılması gereken göz damlaları, hekim önerisiyle belirlenmelidir. Kuruluk kaynaklı durumlarda nemlendirici göz damlası tercih edilirken, enfeksiyon vakalarında antibiyotikli göz damlalarının kullanılması gereklidir. Göz batmasının nedeni bilinmeden damla kullanımı önerilmez.

Göze kirpik batması nasıl çıkarılır?

Gözde kirpik batması yaşandığında kirpiğin bulunduğu konuma göre çıkarma işlemi gerçekleştirilmelidir. Kirpik göz yüzeyinde bulunuyorsa temiz bir pamuklu çubuk ile nazikçe gözden alınabilir. Göz içerisinde geziyorsa bol su ile yıkanarak ya da serum fizyolojik ile çıkarılabilir. Fakat kirpiğin göze yapışması gibi durumlarda çıkarma işleminin doktorlar tarafından gerçekleştirilmesi gerekir.

Göz batması göz kuruluğunun belirtisi olabilir mi?

Evet göz batması, direkt olarak göz kuruluğu ile alakalı olarak ortaya çıkabilir. Gözde kuruluk oluştuğunda sürtünme artarak batma hissine neden olur. Bu durumda doktorların reçete ettiği suni gözyaşı damlaları ya da reçete edilen diğer ilaç türlerinin kullanımı ile batma hissinin hafifletilmesi mümkündür.

Sağ gözde batma hissi neden olur?

Sağ gözde batma hissi genellikle o göze toz veya yabancı cisim kaçması, tek taraflı kirpik batması, kontakt lensin altında toz birikintisi kalması veya arpacık oluşumu nedeniyle meydana gelebilir. 

Göz batması ne zaman acil müdahale gerektirir?

Göz batması hissi ortaya çıktığında eşlik eden belirtiler arasında ani görme kaybı ya da çift görme yer alıyorsa acil müdahale gerektiren bir durum söz konusu olabilir. Aynı zamanda şiddetli göz içi basınç artışına bağlı göz tansiyonu krizleri, kimyasal madde teması veya göz titremesi gibi belirtilerin ortaya çıkması halinde acil servislere başvurulması önerilir.

*Bu içeriğin geliştirilmesine Memorial Tıbbi Yayın Kurulu katkı sağlamıştır. Sitede yer alan tüm içerikler yalnızca genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. Şikayetinizle ilgili değerlendirme, tanı ve tedavi için mutlaka bir doktora başvurunuz."