Fibroscan; karaciğerdeki sertleşme (fibrozis) ve yağlanmayı biyopsiye gerek kalmadan, ultrasonik ses dalgalarıyla ağrısız ve sayısal olarak ölçen girişimsel olmayan (non-invaziv) bir tanı yöntemidir. Karaciğer sağlığını girişimsel olmayan bir şekilde değerlendirmesi ve ağrısız uygulanması açısından avantajlı bir yöntem olan Fibroscan sayesinde, karaciğer hastalıklarının tedavileri de şekillendirilebiliyor. Memorial Şişli Hastanesi Gastroenteroloji Bölümü’nden Uz. Dr. Koray Tuncer, fibroscan yöntemi hakkında bilgi verdi.
Fibroscan Nedir?
Fibroscan; karaciğerdeki sertleşme ve yağlanmayı biyopsiye gerek kalmadan, ultrasonik ses dalgalarıyla ağrısız ve sayısal olarak ölçen non-invaziv tanı yöntemidir. Karaciğer hastalıklarına bağlı doku hasarını belirlemede biyopsi ihtiyacını azaltan bu işlem, karaciğer ultrasonografisine benzeyen ancak poliklinik ortamında çok daha kısa sürede ve kolayca uygulanabilen pratik bir incelemedir.
Tetkik esnasında hasta, muayene masasında sırtüstü yatarak sağ elini başının altına yerleştirir; ardından hastanın sağ tarafından karaciğere iletilen yüksek frekanslı ultrason dalgalarının dokudaki ilerleme ve yayılma hızı özel alıcılar aracılığıyla grafiklenerek ölçülür. Bu sayede tek işlemle hem karaciğer dokusunun sertliği ve elastikiyeti (« Liver Stiffness », kPa) hem de yağlanma düzeyi (« Steatosis », dB/m) hakkında sayısal veriler elde edilir.
İncelemede standart M probun yanı sıra, fazla kilolu ve obez bireyler için XL prob, çocuklar için ise S prob kullanılır. Gastroenteroloji uzmanlarının tedavi planlarını kişiselleştirmesini ve optimize etmesini sağlayan Fibroscan, belirli hasta gruplarında karaciğer biyopsisinin yerini alabilen oldukça konforlu ve basit bir testtir.
Fibroscan Hangi Hastalıklarda Uygulanır?
Fibroscan tetkiki; kronik karaciğer rahatsızlıklarının teşhisi, takibi ve tedavi süreçlerinin şekillendirilmesi amacıyla gastroenteroloji uzmanları tarafından aşağıdaki durumlarda ve hastalıklarda uygulanır:
- Karaciğer Yağlanması: Alkole bağlı olmayan karaciğer yağlanması (NAFLD/NASH) ve alkole bağlı karaciğer hastalıklarında hücrelerde biriken yağ oranını ve oluşan doku hasarını belirlemek için kullanılır.
- Kronik Viral Hepatitler: Hepatit B ve Hepatit C enfeksiyonlarında iltihabın siroz, karaciğer yetmezliği veya karaciğer kanserine ilerleme riskini değerlendirmek ve ilaç kullanım raporlarını hazırlamak amacıyla tercih edilir.
- Siroz ve Komplikasyonları: Siroz tanılı hastalarda evreleme yapmak ve portal hipertansiyon riskini değerlendirmek için uygulanır.
- Otoimmün ve Genetik Karaciğer Hastalıkları: Otoimmün hepatit, Hemokromatoz, Wilson hastalığı
- Karaciğer Nakli Sonrası Takip: Nakil yapılan hastalarda greft (yeni karaciğer) sağlığını ve doku durumunu düzenli izlemek için kullanılır.
- Onkolojik ve Diğer Doku Fibrozisi Durumları: Karaciğer dışında meme kanseri, prostat kanseri gibi fibrozis gelişiminin önem taşıdığı klinik durumların değerlendirilmesinde yararlanılabilir.
Fibroscan Değerleri Kaç Olmalı?
Sağlıklı bir karaciğerde Fibroscan elastikiyet (sertlik) değerinin 2.5 ila 7.0 kPa arasında, yağlanma (CAP/steatoz) değerinin ise 248 dB/m'nin altında olması beklenir. Fibroscan ölçümlerinde elde edilen sonuçlar, karaciğerdeki fibrozis (sertleşme) seviyesini kPa, yağlanma düzeyini ise dB/m birimi üzerinden aşağıdaki evrelerle gösterir;
Karaciğer sertlik değerleri (Fibrozis evreleri - kPa)
- Sağlıklı Karaciğer (F0 - F1 Evresi): 2.5 – 7.0 kPa arası (Karaciğerde sertleşme/fibrozis yok veya minimal düzeydedir.)
- Orta Düzey Sertleşme (F2 Evresi): 7.1 – 9.5 kPa arası (Orta derecede fibrozis mevcuttur.)
- İleri Düzey Sertleşme (F3 Evresi): 9.6 – 12.5 kPa arası (İleri seviye doku sertleşmesi ve köprüleşen fibrozis göstergesidir.)
- Siroz Evresi (F4 Evresi): 12.5 kPa ve üzeri (Karaciğerde siroz geliştiğini veya yüksek risk olduğunu gösterir.)
Karaciğer yağlanma değerleri (Steatoz evreleri - dB/m)
- S0 (Normal / Yağlanma Yok): < 248 dB/m (Karaciğerde klinik olarak anlamlı yağlanma bulunmaz.)
- S1 (Hafif Yağlanma): 248 – 267 dB/m (Karaciğer hücrelerinin yaklaşık %11–33'ü yağlanmıştır.)
- S2 (Orta Yağlanma): 268 – 279 dB/m (Karaciğer hücrelerinin yaklaşık %34–66'sı yağlanmıştır.)
- S3 (İleri / Şiddetli Yağlanma): 280 dB/m ve üzeri (Karaciğer hücrelerinin %67'sinden fazlası yağlanmıştır.)
Bilgi: Fibrozis eşik değerleri, hastadaki mevcut alt hastalığa Hepatit B, Hepatit C, NAFLD vb. bağlı olarak gastroenteroloji uzmanı tarafından klinik olarak farklı değerlendirilebilir.
Fibroscan Testinin Avantajları Nelerdir?
Fibroscan girişimsel bir işlem değildir ve ortalama 5 dakika gibi hızlı bir sürede yapılabilir. Karaciğer sağlığı hakkındaki kritik bilgileri hızlıca edinmeyi sağlar. Ayrıca karaciğer hasarının erken belirtilerini teşhis eder. Büyük oranda doğru teşhis sağlar, karaciğer biyopsisi ihtiyacını azaltabilir. Karaciğer hastalıklarında oluşan değişikliklerin kolayca izlenmesini sağlayabilir. Poliklinik şartlarında yapılabilen kolay bir tetkik türüdür.
Fibroscan Nasıl Uygulanır? Fibroscan Nasıl Yapılır?
Öncelikle gastroenteroloji bölümü uzmanı hastanın genel öyküsünü alır ve diğer tetkiklerini ister. Bu tetkiklerle birlikte hasta fibroscan değerlendirmesine alınır. Fibroscan incelemesinde hastanın sağ eli başının arkasına gelecek şekilde konumlandırılır ve hasta sırtüstü yatırılır. Cihazın tarayıcı ucu yani probu jel ile sıvanır. Sonrasında prob, hastanın göğüs kafesinin sağ alt kısmındaki kaburgaların arasından cilde temas ettirilir ve bu bölgelerden ölçümler alınır.
İşlemde ağrı, sızı hissedilmez. Fibroscan sırasında tek hissedilen cilde temas sırasında kapı tıkırtısı gibi duyulan sestir. İşlem ortalama 5 dakika kadar sürmektedir. İşlemin bitiminde sonuç raporu hemen hastaya verilmektedir. Ancak işlemden önce mutlaka karaciğer ile ilgili kan tetkiklerinin de yapılması gerekir. Fibroscan sonuçları, kan tetkikleri ve karaciğer ultrasonu ile birlikte değerlendirilmektedir.
Fibroscan ile İlgili Sıkça Sorulan Sorular
Fibroscan ağrılı mıdır?
Fibroscan işleminde kesinlikle ağrı hissedilmez. Tıpkı ultrason gibidir. Sadece ses dalgalarını cildinizde kapı tıkırtısı şeklinde hissetmek mümkündür. Bunun dışında acı ya da ağrı hissi olmaz.
Fibroscan ne kadar sürer?
Fibroscan işlemi ortalama 5 dakika sürmektedir. Ayrıca poliklinik ortamında rahatlıkla yapılabilmektedir.
Fibroscan sonucu ne kadar sürede çıkar?
Fibroscan sonucu işlemin hemen ardından çıkar ve hemen alınabilir. Ancak tek başına bu sonuç değerlendirilmez. Hastanın kan tetkikleri ve ultrasonuyla birlikte değerlendirilmesi daha uygun olacaktır.
Fibroscan için hazırlık yapılmalı mı?
Testten önce mide boş olmalıdır. Ortalama 5-6 saatlik açlık yeterlidir. Her zaman alınan bir ilaç varsa alınmaya devam edilmeli. Bol giysiler tercih edilmeli. Elbise veya tulum gibi kıyafetlerle rahat edilmeyebilir çünkü prob göğüs kafesinin sağ alt kısmına uygulanır. Fibroscan öncesinde ALT, AST değerlerini içeren testler mutlaka hastanın yanında olmalıdır. Fibroscan yapan hastaneler içinde gastroenteroloji bölümlerine randevudan 15 dakika erken gelinmesi kayıt işlemlerinin yapılması için makul olacaktır. Merak edilen bir diğer konu da fibroscan fiyatı konusudur. Fibroscan ücreti gastroenteroloji bölümü danışmanlarından öğrenilebilmektedir.
Fibroscan kimlere yapılmaz?
Fibroscan hamilelerde, karnında sıvı olanlarda, kalp pili bulunanlarda uygulanmaz.
Fibroscan ile ultrason aynı şey mi?
Fibroscan bir ultrason değildir. Ultrason tabanlı bir cihazdır. Güvenle uygulanabilen bir yöntemdir.
Fibroscan sonuçları güvenilir midir?
Sirozda % 94 ila 95, karaciğer yağlanma oranı %10’dan fazla olanlarda %90 üzeri, karaciğer yağlanma oranı %33’ten fazla olanlarda % 95 üstünde doğru tanı konulabilmektedir.
Fibroscan sonuçları neyi ifade eder?
İnternet aramalarında fibroscan score çokça araştırılmaktadır. Fibroscan incelemesinde CAP skoru ve fibrozis skoru bakılır. Fibroscan CAP, yağlanmanın derecesini verir. CAP skoruna göre % 5 veya daha düşük bir sonuç sağlıklı bir karaciğeri işaret eder. Yüzde 5 ile %33 arasındaki değer hafif yağlı bir karaciğeri ifade eder. Fibrozis skorunda da normal sonuçlar 2-6 kPa arasındadır. F0 ile F1 arasındaki skor, karaciğerde harabiyet olmadığını gösterir.
İnternet üzerinde genelde herkes fibroscan F2 ya da fibroscan F3 şeklinde aramalar yapmaktadır. Bu şekilde arama yapmak doğru bilgi vermez. Sonuçlar gastroenteroloji uzmanları tarafından değerlendirilmelidir. Fibroscan incelemesinde en yüksek skor F4’tür. Bu ileri derecede karaciğer hasarını ya da sirozu gösterir. Fibroscan değerleri ek kan testleri, karaciğer ultrasonu veya gereğinde biyopsilerle birlikte değerlendirilir.
Fazla kilolu kişilerde fibroscan sağlıklı sonuç verir mi?
Genelde morbid obez kişilerde veya göğüs duvarında yağlanması yüksek olan kişilerde fibroscan testi doğru bir sonuç vermeyebilir.
Karaciğer fibrozunu evrelemek için başka hangi non invaziv yöntemler kullanılabilir?
Kan ve diğer radyolojik testlerin yanında MR görüntüleri de non invaziv yöntemler arasında sayılabilir.
FibroScan hangi hastanelerde var?
FibroScan cihazı, Memorial Ataşehir Hastanesi Gastroenteroloji Bölümü’nde bulunmaktadır. Girişimsel olmayan bu advanced tanı teknolojisi ile karaciğer sertliği ve yağlanma ölçümleri hastanemizde uzman gastroenterologlar tarafından yapılmaktadır.
Fibroscan biyopsinin yerine geçer mi? Biyopsi yerine fibroscan yapılır mı?
Fibroscan biyopsi yerine geçmez fakat biyopsi kararının alınmasında yardımcı olabilir.
Karaciğer fibrozis evreleri nelerdir?
Fibrozis evre 1 (F1- Hafif), fibrozis evre 2 (F2- Orta), fibrozis evre 3 (F3- Şiddetli), fibrozis evre 4 (F4- Siroz) olarak sınıflandırılabilir.
Güncelleme Tarihi : 30 Temmuz 2026
Yayınlanma Tarihi: 29 Temmuz 2026
*Bu içeriğin geliştirilmesine Memorial Tıbbi Yayın Kurulu katkı sağlamıştır. Sitede yer alan tüm içerikler yalnızca genel bilgilendirme amacı taşımaktadır. Şikayetinizle ilgili değerlendirme, tanı ve tedavi için mutlaka bir doktora başvurunuz."
